نظرسنجی تناسب محصول با بازار: اولین اولویت هر استارت‌آپ

نظرسنجی تناسب محصول با بازار یا Product Market Fit Survey(PMF) یکی از گام‌های بسیار اساسی است که هر استارت‌اپ یا کسب‌و‌کار باید آن‌را طی کند. این نظرسنجی، تست استانداردی جهت آگاهی از میزان پایداری و تداوم استارت‌ آپ یا کسب‌و‌کار است.

مفهوم تناسب محصول با بازار یا انطباق محصول با بازار بسیار ساده است. تناسب محصول با بازار مرحله‌ای است که راهکار تولید شده توسط شما، تقاضای بازار هدف را پوشش می‌دهد.

یک استارت‌ آپ، پیش از رسیدن به مرحله انطباق محصول با بازار، باید مراحل مختلفی را طی کند. به عنوان مثال، در قدم اول متوجه مساله/مشکل/شکافی شود که نیاز به راه‌حل دارد. سپس محصول کمینه قابل قبولی(MVP) برای حل مشکل/مساله تولید کند. در قدم بعد از افرادی که با آن مشکل/مساله مواجه بوده‌اند در خصوص محصول و راهکار تولید شده بازخورد بگیرد. این گام باید آنقدر طی شود تا محصول به مرحله انطباق راهکار-مشکل برسد. یعنی مرحله‌ای  که راه‌حل ارائه‌شده واقعا مشکل را مرتفع می‌کند. نهایتا مرحله انطباق یا تناسب محصول با بازار قرار دارد؛ یعنی جایی که افراد برای حل مشکل پیش‌رو به کمک راهکار تولید شده، حاضر به پرداخت پول هستند.

زمانی‌که افراد حاضر به پرداخت پول برای محصول تولیدشده هستند، استارت‌اپ به مرحله تناسب محصول با بازار رسیده است.

نظرسنجی تناسب محصول با بازار چیست؟

برای اطمینان از تناسب محصول با بازار باید به سراغ مشتریان بالقوه بروید و از آن‌ها سوال بپرسید. در ساده‌ترین حالت، پرسشنامه تناسب محصول با بازار می‌تواند شامل تنها یک سوال باشد:

اگر این محصول را در اختیار نداشته باشید، چه احساسی خواهید داشت؟ کاملا ناامید- تاحدی ناامید- نا‌امید نمی‌شوم- در مورد من صدق نمی‌کند/من از محصول استفاده نمی‌کرده‌ام.

سین الیس(Sean Ellis)، فردی که این نظرسنجی را رواج داد، می‌گوید حداقل ۴۰ درصد از کاربران باید در صورت در اختیار نداشتن محصول شما، کاملا ناامید باشند تا بتوانید با اطمینان بگویید به مرحله تناسب محصول با بازار رسیده‌اید. زیر ۴۰ درصد یعنی محصول یا مشکلی واقعی و جدی را حل نمی‌کند و یا مشتری را به اندازه کافی مشعوف نکرده‌اید و در نتیجه افراد دیگر حاضر به پرداخت پول نخواهند بود.

علاوه بر سوال اشاره‌شده می‌توانید به فرم نظرسنجی خود چند سوال تکمیلی نیز اضافه کنید:

  • چقدر حاضرید برای این محصول/خدمت پول بپردازید؟
  • به نظر شما، چه امکاناتی باید به محصول/خدمت اضافه شود؟
  • بعد از اضافه‌شدن این امکانات، چقدر حاضرید برای این محصول/خدمت پول بپردازید؟
  • اگر این محصول/خدمت  دیگر در دسترس شما نباشد، از چه جایگزینی استفاده می‌کنید؟

توصیه‌هایی در انجام نظرسنجی تناسب محصول با بازار

  1. لینک پرسشنامه تناسب محصول با بازار را برای کاربرانی ارسال کنید که با محصول کار کرده‌اند. به عبارت دقیق‌تر، قبل از انجام نظرسنجی انطباق محصول با بازار، به اندازه کافی برای آشناسازی مخاطبان و کاربران خود با محصول و درگیر کردن آن‌ها با بخش‌های مختلف وقت اختصاص دهید.
  2. برای تحلیل داده‌هایی که جمع‌آوری می‌شود، با مشتریان، به خصوص آن‌هایی که کاملا ناامید را انتخاب کرده‌اند، وارد تعامل و گفتگو شوید.
  3. سایر داده‌هایی که در اختیار دارید را در نظر بگیرید. اگر اپلیکیشین یا وب‌سایتی دارید، داده‌های بسیار زیادی را حداقل از طریق گوگل آنالیتیکز یا بسترهای توزیع اپلیکیشن در اختیار دارید. شما می‌دانید کدام کاربر چندبار مراجعه کرده است؟ کاربران از کجا بیشتر مراجعه می‌کنند؟ کدام بخش‌ها بیشتر بازدید دارد؟ و … . این داده‌ها را در کنار داده‌های نظرسنجی تناسب محصول با بازار قرار دهید.
نقل مطالب بلاگ پُرس‌لاین با ذکر منبع بلامانع است.

ارسال نظر